Üretim Hattı Mikro-Duruş Dedektörü: Gizli Kayıpları Ai ile Yakala

Fabrikada kayıp sadece “büyük arıza” ile olmaz; asıl kayıp mikro-duruşlarda saklıdır: sensör geç algıladı, bant kısa süre bekledi, operatör parça aradı, etiket basma gecikti, forklift yol verdi. Bu küçük kesintiler tek tek rapora girmez ama gün sonunda kapasiteyi düşürür, vardiya stresini artırır ve kalite hatalarını tetikler. “Mikro-Duruş Dedektörü” fikri; makine sinyallerini, operatör girişlerini ve üretim planını birlikte okuyup mikro-duruşları otomatik etiketleyen ve kök neden kümeleri üreten bir Ai operasyon ürünüdür.

Ürün; klasik OEE ölçümlerinin ötesine geçer. OEE “durdu/çalıştı” seviyesinde kalabilir. Dedektör ise “neden yavaşladı?” sorusuna cevap arar. PLC/IoT sinyallerinden hız dalgalanmalarını, sensör tetikleme sürelerini, boşta çalışma (idle) anlarını ve tekrar eden minik duraklamaları yakalar. Aynı anda MES/ERP’den üretim emri, ürün değişimi (changeover), planlanan bakım, hammadde lot bilgisi gibi bağlamı çeker. Ai katmanı, bu mikro olayları anlamlı sınıflara ayırır: malzeme bekleme, operatör bekleme, kalite kontrol bekleme, paketleme darboğazı, etiket/lot problemi, yanlış ayar, çevrim süre sapması gibi.

Dedektörün en değerli tarafı “gürültüyü azaltıp aksiyon üretmesi”dir. Ham sinyal çoktur; ekiplerin ihtiyacı önceliktir. Sistem, (1) tekrarlayan mikro-duruş kümelerini, (2) hat bazında en çok zaman yakan 3 nedeni, (3) ürün/lot bazında anomalileri, (4) vardiya bazında farkları gösterir. Sonra her küme için bir “çözüm hipotezi” önerir: ör. “Etiket bekleme” artıyorsa yazıcı lokasyonu/toner/şablon gecikmesi; “malzeme bekleme” artıyorsa WIP düzeni/kanban eşikleri. Bu öneriler, bakım ekibine ve üretim mühendislerine doğrudan backlog maddesi olur.

MVP: tek hat için veri al (CSV + basit API), mikro-duruş olaylarını çıkar, 6–10 sınıf etiketi, haftalık rapor. Gelişmiş: gerçek zamanlı uyarı (duruş üst üste 5 kez olduysa), “A/B iyileştirme” (değişiklik sonrası mikro-duruş düşüyor mu), operatör geri bildirim ekranı (1 tıkla neden seçimi). Kurumsal: çoklu fabrika, rol bazlı dashboard, entegrasyon (Ignition/OPC-UA), güvenlik ve audit log.

Gelir modeli: hat sayısı / sensor sayısı bazlı abonelik + kurulum/entegrasyon. ROI net: mikro-duruş %10 azalsa kapasite artar, fazla mesai düşer, kalite stabil olur.

Bu üretim olaylarından mikro-duruş kümelerini çıkar, ilk 3 nedeni ve her biri için 3 aksiyon öner.
Olaylar: {events}